แผลผ่าตัดติดเชื้อ มีอาการอย่างไร?? วิธีสังเกตสัญญาณเตือนและรับมือก่อนลุกลาม

การผ่าตัดไม่ว่าจะเป็นการผ่าตัดเล็กหรือผ่าตัดใหญ่ การดูแลตัวเองในช่วงพักฟื้นถือเป็นขั้นตอนที่สำคัญที่สุด โดยเฉพาะการดูแล “แผลผ่าตัด” เพื่อป้องกันไม่ให้เกิดภาวะแทรกซ้อนที่อันตราย หลายคนมักมีความกังวลและมีคำถามว่า แผลผ่าตัดติดเชื้อ มีอาการอย่างไร?? บทความนี้จะพาไปทำความรู้จักกับสัญญาณเตือนเบื้องต้น เพื่อให้คุณสามารถสังเกตตัวเองและเข้ารับการรักษาได้อย่างทันท่วงที
สัญญาณเตือน: แผลผ่าตัดติดเชื้อ มีอาการอย่างไร??
ภาวะแผลติดเชื้อ (Surgical Site Infection) เกิดจากการที่มีแบคทีเรียหรือเชื้อโรคเข้าไปเจริญเติบโตบริเวณรอยแยกของผิวหนัง โดยทั่วไปอาการติดเชื้อมักจะแสดงออกภายใน 3-7 วัน (หรืออาจนานกว่านั้นในบางกรณี) ซึ่งสามารถสังเกตได้จากอาการดังต่อไปนี้:
-
ปวด บวม แดง ร้อน มากขึ้น: อาการปวดและบวมเป็นเรื่องปกติในช่วง 1-2 วันแรกหลังผ่าตัด แต่หากผ่านไปหลายวันแล้วอาการเหล่านี้ไม่ดีขึ้น กลับ ปวดรุนแรงขึ้นเรื่อยๆ บริเวณรอบแผลมีสีแดงจัด และเมื่อสัมผัสเบาๆ รู้สึกว่าผิวหนังบริเวณนั้นร้อนกว่าปกติ นี่คือสัญญาณแรกของการอักเสบติดเชื้อ
-
มีของเหลวหรือหนองไหลซึม: แผลผ่าตัดที่ดีควรจะแห้งและสมานตัว หากพบว่ามีของเหลวสีขุ่น สีเหลือง สีเขียว (หนอง) หรือมีเลือดปนหนองซึมออกมาจากแผลอย่างต่อเนื่อง แสดงว่ามีเชื้อแบคทีเรียสะสม
-
แผลมีกลิ่นเหม็นผิดปกติ: หากเปิดทำแผลแล้วพบว่ามีกลิ่นเหม็นคาวหรือกลิ่นเน่าเหม็นโชยออกมา เป็นสัญญาณชัดเจนของการติดเชื้อและเนื้อเยื่อที่กำลังถูกทำลาย
-
แผลปริหรือแยกออกจากกัน: เนื้อเยื่อที่ไม่สมานตัวและเกิดการปริแตก (Wound Dehiscence) มักเกิดจากการอักเสบภายในที่ดันให้ปากแผลเปิดออก ทำให้เชื้อโรคภายนอกเข้าไปได้ง่ายขึ้น
-
มีไข้สูง หนาวสั่น: หากการติดเชื้อเริ่มลุกลามเข้าสู่กระแสเลือด ร่างกายจะตอบสนองด้วยการสร้างไข้ หากมีไข้สูงเกิน 38 องศาเซลเซียส ร่วมกับอาการหนาวสั่น อ่อนเพลีย หรือคลื่นไส้ ควรรีบพบแพทย์ทันที
ปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้แผลผ่าตัดติดเชื้อ
แม้แพทย์จะทำการผ่าตัดในห้องปลอดเชื้อ แต่ปัจจัยหลังการผ่าตัดก็มีผลอย่างมาก ได้แก่:
-
การรักษาความสะอาดไม่ดีพอ: การเปิดแผลหรือสัมผัสแผลด้วยมือที่ไม่ได้ล้างทำความสะอาด
-
แผลโดนน้ำก่อนเวลาอันควร: ทำให้แผลเปียกชื้นและเป็นแหล่งสะสมของเชื้อแบคทีเรีย
-
พฤติกรรมการใช้ชีวิต: การสูบบุหรี่จัด หรือดื่มแอลกอฮอล์ ทำให้เลือดไหลเวียนไปเลี้ยงแผลได้ไม่ดี แผลสมานตัวช้า
-
โรคประจำตัว: ผู้ป่วยโรคเบาหวาน ผู้ที่มีภาวะภูมิคุ้มกันบกพร่อง หรือผู้ที่มีภาวะอ้วน มักมีความเสี่ยงที่แผลจะติดเชื้อและหายช้ากว่าปกติ
เมื่อไหร่ที่ควรรีบไปพบแพทย์?
หากคุณสังเกตเห็นอาการใดอาการหนึ่งตามที่ระบุไว้ในหัวข้อ “แผลผ่าตัดติดเชื้อ มีอาการอย่างไร??” ไม่ควรซื้อยาแก้อักเสบหรือยาฆ่าเชื้อมาทาหรือรับประทานเองเด็ดขาด ควรรีบกลับไปพบแพทย์ผู้ทำการผ่าตัดทันที เพื่อให้แพทย์ประเมินอาการ ทำความสะอาดแผลอย่างถูกวิธี และสั่งจ่ายยาปฏิชีวนะที่ตรงกับเชื้อโรค
วิธีดูแลแผลผ่าตัดเบื้องต้นเพื่อป้องกันการติดเชื้อ
-
ปฏิบัติตามคำแนะนำของแพทย์อย่างเคร่งครัด: รับประทานยาตามที่แพทย์สั่งให้ครบ
-
รักษาแผลให้แห้งและสะอาดเสมอ: งดอาบน้ำในบริเวณที่แพทย์ห้าม และระวังอย่าให้เหงื่อออกมากจนแผลชื้น
-
ล้างมือก่อนและหลังสัมผัสแผลทุกครั้ง: หากต้องทำแผลเองที่บ้าน ควรใช้อุปกรณ์ที่ผ่านการฆ่าเชื้อแล้ว
-
รับประทานอาหารที่มีประโยชน์: เน้นโปรตีนและวิตามินซี เพื่อช่วยซ่อมแซมเนื้อเยื่อและกระตุ้นให้แผลสมานตัวเร็วขึ้น

Website: www.weeraphanclinic.com (วีรพรรณ คลินิกเวชกรรม)
Tel: 063-807-0108
Line: @weeraphan
แอดไลน์ปรึกษา: https://line.me/R/ti/p/@922viija

